Een lasbedrijf dat de installatie van procesleidingen uitvoerde, kreeg te maken met de uitdaging om een krap werkschema te verenigen met de strikte kwaliteitscontrole-eisen voor lasverbindingen van austenitisch roestvast staal. De noodzaak om veiligheidszones aan te wijzen voor klassiek radiografisch onderzoek, werk in moeilijk bereikbare delen van de installatie, en lassen dat over meerdere ploegendiensten werd uitgevoerd, betekenden dat RT-onderzoek een knelpunt werd voor het gehele installatieschema.
Belangrijkste resultaten van de implementatie
- Implementatie en validatie van een PAUT-ultrasoononderzoeksprocedure speciaal voor austenitisch staal.
- Gebruik van een dubbele lineaire longitudinale-golfsonde (DUAL Linear Probe), waardoor de invloed van de anisotrope structuur van het materiaal op de beeldkwaliteit wordt verminderd.
- Voorbereiding van referentiemonsters met reflectoren die echte lasonvolkomenheden in de las reproduceren.
- Inspectie van lasverbindingen rechtstreeks ter plaatse, zonder de noodzaak radiografische zones aan te wijzen.
- Detectie van lasonvolkomenheden in een vroeg stadium van het project.
- Een aanzienlijke versnelling van het inspectieproces met behoud van de juiste detecteerbaarheid.
De uitdaging: tijdsdruk versus de specifieke kenmerken van het materiaal
De installatie van procesleidingen van austenitisch roestvast staal werd uitgevoerd onder grote tijdsdruk – lassen vond plaats over meerdere ploegendiensten, en veel verbindingen bevonden zich in moeilijk bereikbare gebieden. Klassiek radiografisch onderzoek vereiste telkens het aanwijzen van veiligheidszones, wat betekende dat ander montagewerk tijdens de belichting moest worden stopgezet en het schema daadwerkelijk verlengde.
Een extra technische uitdaging was de structuur van het materiaal zelf. Vanwege hun grofkorrelige, anisotrope lasstructuur behoren austenitische staalsoorten tot de moeilijkste materialen om te onderzoeken met ultrasone methoden, waarbij de standaard afschuifgolf sterk wordt verstrooid en gedempt. Voor de klant betekende dit een risico op projectvertragingen en de noodzaak een onderzoeksmethode te vinden die de vereiste detecteerbaarheid van onvolkomenheden zou verenigen met het werktempo ter plaatse.
De oplossing: een speciale PAUT-procedure en een longitudinale golf
Wij stelden voor een eigen PAUT-ultrasoononderzoeksprocedure te implementeren en te valideren, speciaal aangepast aan de specifieke kenmerken van austenitisch roestvast staal. Het belangrijkste element van de oplossing was het gebruik van een dubbele lineaire longitudinale-golfsonde (DUAL Linear Probe, een equivalent van de A25-sonde van Olympus, geproduceerd door Doppler). Dit is een configuratie die, dankzij het gebruik van een longitudinale golf, de negatieve invloed van de anisotrope korrelstructuur op de beeldkwaliteit en leesbaarheid aanzienlijk vermindert vergeleken met standaard afschuifgolfsondes.
Voordat wij begonnen met onderzoek ter plaatse, bereidden wij een speciale testprocedure en referentiemonsters voor met reflectoren die rechtstreeks in de las waren geplaatst, en die echte typen lasonvolkomenheden reproduceerden. Hierdoor konden wij de gevoeligheid en herhaalbaarheid van de methode valideren voordat het productieonderzoek begon. Hierdoor kon ultrasoon UT-onderzoek rechtstreeks ter plaatse worden uitgevoerd, parallel aan ander werk, zonder de voortgang van de bouw te hoeven stopzetten.
Resultaten: compromisloze kwaliteit en continuïteit van het werk
Door het implementeren van de gevalideerde PAUT-onderzoeksprocedure voor austenitisch staal kon een volledige inspectie van de lasverbindingen van de procesleiding rechtstreeks ter plaatse worden uitgevoerd, zonder radiografische zones aan te wijzen en zonder het werk van andere ploegen te onderbreken.
Ultrasoon onderzoek van staal met austenitische structuur met de DUAL Linear Probe maakte het mogelijk lasonvolkomenheden in een vroeg stadium te detecteren — voordat ze later in het project de oorzaak werden van ernstigere kwaliteitsproblemen. Belangrijk is dat de verandering van onderzoeksmethode niet ten koste ging van de kwaliteit: dankzij voorafgaande validatie op referentiemonsters bleef de juiste detecteerbaarheid van onvolkomenheden behouden, terwijl het inspectieproces zelf aanzienlijk werd versneld vergeleken met radiografisch onderzoek. Voor de klant betekende dit een daadwerkelijke verkorting van het montageschema met behoud van volledige naleving van de kwaliteitseisen van het project.
Feedback van de klant: “Tijdens de installatie van procesleidingen van austenitisch staal, uitgevoerd over meerdere ploegendiensten, konden wij ons geen stilstand veroorloven door radiografische zones. Het Ultrarent-team ontwikkelde en valideerde voor ons een PAUT-onderzoeksprocedure waarmee lasinspectie parallel aan montagewerk kon worden uitgevoerd, zonder het vertrouwen in de kwaliteit van de verbindingen te verliezen. Dit heeft ons project daadwerkelijk versneld — niet ten koste van veiligheid, maar dankzij een beter passende onderzoeksmethode.”